Những chính sách sắp tới hoặc đang thay đổi ở Nhật Bản trong năm 2026
Nhật Bản đang bước vào năm 2026 với nhiều thay đổi chính sách đáng chú ý trên nhiều lĩnh vực như kinh tế, an ninh, lao động, du lịch và nhập cư. Những chính sách này phản ánh hướng đi mới của chính phủ sau cuộc bầu cử và trước bối cảnh toàn cầu thay đổi nhanh chóng.
Các chính sách kinh tế nổi bật
Chính sách tài khóa chủ động và ngân sách kỷ lục
Chính phủ Nhật Bản đã trình dự thảo ngân sách chi tiêu lớn nhất trong lịch sử, phản ánh chiến lược kích cầu và đầu tư mạnh vào tăng trưởng kinh tế từ năm tài khóa 2026 trở đi. Tổng chi tiêu vượt qua 122 nghìn tỷ yên, tăng so với năm trước, và ưu tiên cho an sinh xã hội, quốc phòng và hỗ trợ địa phương.
Điểm đáng chú ý:
Chi tiêu an sinh xã hội tiếp tục tăng do già hóa dân số.
Ngân sách quốc phòng đến 2% GDP sớm hơn kế hoạch, phản ánh ưu tiên bảo vệ an ninh.
Điều chỉnh thuế và ưu đãi đầu tư
Trong năm tài khóa 2026, Nhật Bản có kế hoạch tái cấu trúc nhiều quyền lợi thuế nhằm:
Gỡ bỏ dần các ưu đãi thuế liên quan đến tăng lương doanh nghiệp lớn và trung bình kể từ tháng 4/2026.
Điều chỉnh và mở rộng các ưu đãi “đổi mới sáng tạo” để thu hút đầu tư chất lượng lớn hơn.
Thay đổi chính sách lao động và nhập cư
3.1. Giới hạn lượng lao động người nước ngoài
Chính phủ Nhật Bản đã quyết định hạn chế tổng lượng lao động nước ngoài được chấp nhận đến tối đa 1,23 triệu theo chương trình mới từ tài khóa 2027, thay thế chương trình thực tập sinh kỹ năng cũ.
Các điểm chính:
Mở rộng số ngành nghề được tuyển dụng tới 19 lĩnh vực.
Hạn chế chuyển đổi nghề và yêu cầu trình độ tiếng Nhật nhất định.
Điều kiện cư trú lâu dài và nhập quốc tịch sẽ được siết chặt (tăng thời gian cư trú, yêu cầu tài chính và khả năng tiếng).
3.2. Chính sách cư trú và quyền lợi cho người nước ngoài
Ngoài quy định tổng lượng người lao động, Nhật Bản đang siết chặt điều kiện xin cư trú lâu dài (PR) và hồ sơ nhập quốc tịch:
Yêu cầu cư trú dài hơn (10 năm), kiểm tra tài chính và quá trình đóng bảo hiểm nghiêm ngặt hơn.
Các chính sách này thể hiện xu hướng ưu tiên an ninh lao động và hòa nhập xã hội cân bằng hơn.
Chính sách an ninh và đầu tư nước ngoài
4.1. Nâng cao an ninh quốc phòng
Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi công bố chiến lược an ninh mới, trong đó có:
Thắt chặt kiểm soát đầu tư nước ngoài vào các ngành chiến lược. (F
Mở rộng vai trò quân sự, revising giới hạn xuất khẩu vũ khí, tăng chi tiêu quân sự.
Các biện pháp này nhằm tăng cường an ninh giữa bối cảnh cạnh tranh khu vực gia tăng.
4.2. Cải tổ hệ thống kiểm soát đầu tư
Nhật Bản đang chuẩn bị thành lập một cơ quan mới để mở rộng xét duyệt các khoản đầu tư nước ngoài, tương tự như mô hình CFIUS tại Hoa Kỳ, nhằm bảo vệ các ngành nhạy cảm khỏi rủi ro an ninh.
5. Chính sách du lịch và quy tắc thị thực
Các quy định liên quan đến du lịch và visa cho năm 2026 đang được cập nhật:
Nhật Bản đang thay đổi cách đặt lịch hẹn visa cho nhiều thị trường.
Du lịch sẽ có một số quy định mới về thuế và phí (ví dụ: thuế du lịch, phí dịch vụ) — làm chi phí kỳ nghỉ tăng.
Quy định “miễn thuế cho du khách” và thủ tục xuất nhập cảnh được điều chỉnh để tối ưu trải nghiệm và đảm bảo an ninh.
6. Định hướng chính sách năng lượng và công nghệ
6.1. Kế hoạch năng lượng mới
Nhật Bản đã điều chỉnh kế hoạch năng lượng cơ bản, chuyển từ cắt giảm dần nguồn năng lượng hạt nhân sang tối đa hóa vai trò điện hạt nhân trong tổng năng lượng, nhằm đảm bảo an ninh năng lượng và giảm phát thải.
6.2. Hướng dẫn về trí tuệ nhân tạo
Chính phủ đang đưa ra các hướng dẫn mới về AI, yêu cầu kiểm soát và quản lý ứng dụng AI trong robot, xe tự lái… nhằm đảm bảo an toàn và trách nhiệm.
Năm 2026 đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong chính sách của Nhật Bản với trọng tâm là củng cố kinh tế nội địa, siết chặt quản lý lao động và nhập cư, tăng cường an ninh quốc phòng và điều chỉnh chiến lược năng lượng, công nghệ. Những thay đổi này không chỉ tác động đến doanh nghiệp và người dân Nhật Bản mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến lao động, du học sinh và nhà đầu tư nước ngoài. Việc cập nhật kịp thời các chính sách mới sẽ giúp cá nhân và doanh nghiệp chủ động nắm bắt cơ hội và hạn chế rủi ro trong giai đoạn tới.
