5 điều cần biết về đơn hàng hộ lý và điều dưỡng viên tại Nhật Bản
Nhật Bản đang bước vào giai đoạn già hóa dân số nghiêm trọng, khiến lực lượng lao động trong độ tuổi ngày càng khan hiếm. Việc chăm sóc người cao tuổi trở thành bài toán lớn đối với quốc gia này, đặc biệt trong bối cảnh hơn 20% dân số Nhật Bản hiện nay trên 65 tuổi và con số này vẫn tiếp tục gia tăng.
Chính vì vậy, Nhật Bản đang đẩy mạnh thu hút lao động nước ngoài, trong đó lĩnh vực y tế – đặc biệt là hộ lý và điều dưỡng viên – được xem là nhóm ngành khát nhân lực hàng đầu hiện nay.
Theo thống kê, năm 2016, số lượng lao động nước ngoài tại Nhật lần đầu tiên vượt mốc 1 triệu người. Những năm gần đây, chính phủ Nhật liên tục mở rộng chính sách tiếp nhận nhân lực quốc tế nhằm bù đắp sự thiếu hụt lao động trong nước.
Các vị trí tuyển dụng phổ biến
Hiện nay, Nhật Bản tiếp nhận lao động Việt Nam trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe với hai vị trí chính:
Hộ lý viên (介護士)
Điều dưỡng viên (看護師)

Trong đó, hộ lý viên bao gồm hai nhóm:
Nhân viên đã đỗ chứng chỉ hộ lý quốc gia Nhật Bản (介護福祉士)
Nhân viên chưa có chứng chỉ quốc gia, làm công việc chăm sóc cơ bản (介護士)
Đơn vị triển khai chương trình
Trước đây, chương trình đưa hộ lý và điều dưỡng viên sang Nhật làm việc theo diện EPA chỉ do Cục Quản lý Lao động Ngoài nước (Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội) trực tiếp quản lý.
Hiện nay, các công ty xuất khẩu lao động Nhật Bản được cấp phép cũng đã được tham gia triển khai chương trình, giúp mở rộng cơ hội cho người lao động và đa dạng lựa chọn đơn vị phái cử.

Điều kiện ứng tuyển
Nhật Bản là thị trường lao động khắt khe, đặc biệt với ngành nghề liên quan trực tiếp đến sức khỏe con người.
Đối với ứng viên hộ lý:
Tốt nghiệp cao đẳng điều dưỡng hoặc điều dưỡng đa khoa (3 năm)
Hoặc tốt nghiệp đại học điều dưỡng, điều dưỡng đa khoa (4 năm)
Độ tuổi không quá 35
Đủ điều kiện sức khỏe theo quy định
Đối với ứng viên điều dưỡng:
Ngoài các điều kiện trên, ứng viên cần:
Có chứng chỉ hành nghề khám, chữa bệnh theo quy định
Có tối thiểu 2 năm kinh nghiệm làm việc (bao gồm thời gian tập sự)
Địa điểm làm việc
Điều dưỡng viên: làm việc chủ yếu tại các bệnh viện, một số ít tại viện dưỡng lão
Hộ lý viên: làm việc tại trung tâm dưỡng lão, cơ sở chăm sóc người cao tuổi, trung tâm dịch vụ ban ngày

Nội dung công việc
Điều dưỡng viên
Điều dưỡng viên tại Nhật được phép sử dụng các thiết bị y tế theo quy định và thực hiện các công việc như:
Chăm sóc sinh hoạt và theo dõi tình trạng bệnh nhân
Hỗ trợ ăn uống, di chuyển, vệ sinh
Quản lý thuốc, tiếp nhận và vận chuyển hồ sơ xét nghiệm
Vệ sinh phòng bệnh, dụng cụ y tế
Thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn khác theo phân công
Hộ lý viên
Hộ lý viên không được phép sử dụng thiết bị y tế chuyên sâu và không thực hiện các nghiệp vụ tiêm truyền, quản lý thuốc. Công việc chủ yếu gồm:
Giao tiếp, hỗ trợ tinh thần cho người cao tuổi
Theo dõi sức khỏe và trạng thái tâm lý
Hỗ trợ sinh hoạt hằng ngày như tắm rửa, ăn uống, di chuyển
Tổ chức hoạt động phục hồi chức năng, giải trí
Ghi chép, báo cáo tình trạng người được chăm sóc
Mức lương hộ lý và điều dưỡng viên tại Nhật Bản
Mức lương được áp dụng theo quy định pháp luật Nhật Bản:
Điều dưỡng viên: khoảng 15 – 16 man/tháng
Hộ lý viên: khoảng 16 – 17 man/tháng
Ngoài lương cơ bản, người lao động có thể nhận thêm các khoản phụ cấp theo năng lực và kinh nghiệm. Đặc biệt, hộ lý viên nếu thi đỗ chứng chỉ hộ lý quốc gia Nhật Bản có thể xin visa lao động dài hạn hoặc không thời hạn, mức lương tương đương lao động bản địa.
Điều dưỡng viên còn được hỗ trợ chi phí ăn ở, giúp tiết kiệm đáng kể và tăng khả năng gửi tiền về cho gia đình.
Chi phí và hỗ trợ đào tạo
Chi phí tham gia các đơn hàng hộ lý và điều dưỡng tương đối thấp. Thời gian đào tạo kéo dài từ 9–10 tháng do yêu cầu tiếng Nhật đầu ra cao. Trong thời gian học, học viên được hỗ trợ sinh hoạt phí khoảng 3 triệu đồng/tháng, giúp yên tâm học tập và chuẩn bị xuất cảnh.